Çabuk Yoruluyor musunuz?

ileDoç. Dr. Mustafa SAYGIN

Çabuk Yoruluyor musunuz?

Demir depomuz;  Ferritin

Ferritin, kan hücrelerinde demir depolayan bir proteindir.

Bir kişinin kanındaki demir seviyelerini kontrol etmek ve birçok sağlık drumunun teşhisine yardımcı olmak için ferritin kan testlerini kullanır. Bunlar;

Demir eksikliği anemisi veya düşük kırmızı kan hücresi sayımı

Hemokromatoz (vücutta çok fazla demir bulunan bir durum)

Huzursuz bacak sendromu

Ayrıca bir kişinin demir depoları hakkında daha fazla şey elde etmek için;

  • Kan demir seviyesi
  • Kırmızı kan hücresi sayılarını kontrol etmek için hemoglobin düzeyi
  • Kemokromatoz’u belirten HFE geni
  • Vücutta ferritin taşıyan bir protein olan transferrin seviyelerini ölçen toplam demir bağlama kapasitesi de değerlendirmede kullanılır.

Kandaki ferritin düzeyi için normal aralıklar aşağıdaki gibidir:

  • Grup                     ng / ml
  • Yetişkin erkekler 20-250
  • Yetişkin dişiler 10–120
  • 40 yaş üstü dişiler
  • Yeni doğanlar 25-200
  • 1 ay 200–600 yaş arası bebekler
  • 2-5 ay arası bebekler 50–200
  • 6-25 yaş arası çocuklar 7-140

 

Düşük ferritin seviyesi ve neden olduğu durumlar

Düşük ferritin seviyeleri baş ağrısına ve soluk cilde neden olabilir.

Düşük ferritin sonucu, demir eksikliğinin güçlü bir kanıtıdır. Vücudun kırmızı kan hücrelerinde bir protein olan ve oksijeni hücrelere kadar taşıyan hemoglobini yapmak demir gereklidir.

Yeterli demir olmadan, bir kişi anemi gelişebilir.

Demir ayrıca; büyüme ve gelişme, normal metabolizma, hormon üretimi içinde gereklidir.

Demir eksikliği anemisi olan bir kişide;

Baş dönmesi

Yorgunluk

Baş ağrısı

Düzensiz kalp atışı

Soluk ten

Nefes darlığı

Zayıflık görülebilir.

 

Düşük ferritin seviyeleri nasıl arttırılır?

Düşük ferritin seviyeleri ağızdan demir takviyeleri ile tedavi edilir. Şiddetli anemi durumlarında kişi intravenöz demir ile tedavi edilebilir.

Tedavide en iyi sonucu almak için; demir emilimini artıran C vitamini kaynağıyla oral demir takviyesi alınmalıdır.

Demir takviyesi alındıktan sonraki 2 saat içinde anti-asitler, kalsiyum takviyeleri ve çay veya kahve içilmemelidir.

Demir takviyesi sonrasında ferritin ve kan demiri seviyeleri normale dönmezse, eksikliğin nedenini belirlemek ve buna göre tedavi etmek için ek testler yapıbilir.

Demir eksikliğinin olası nedenleri arasında şunlar vardır; Fibroidler veya polipler, ağır adet dönemleri ve peptik ülserler sayılabilir.

Yüksek ferritin seviyeleri

Normalden daha yüksek ferritin seviyeleri şu sebeplerden dolayı olabilir.

Hemokromatoz

Romatoid artrit gibi kronik enflamatuar hastalıklar.

Ağır alkol kullanımı

Hodgkin lenfoma (lenfatik sistemi etkileyen bir kanserdir)

Hipertiroidi (tiroid bezi çok fazla tiroid hormonu üretir)

Lösemi (kemik iliğinin kanseri)

Karaciğer hastalığı

Porfiri (cildi ve sinir sistemini etkileyen bir bozukluklar grubudur)

Birkaç kan transfüzyonu geçirmiş insanlar da yüksek ferritin seviyeleri gözlemlenebilir.

Yüksek ferritin seviyeleri nasıl düşürülür

Yüksek ferritin seviyelerini tedavi etmek için flebotomi (kan aldırma, hacamat) önerilebilir.

Yüksek ferritin seviyeleri için tedavi, altta yatan primer nedene bağlıdır.

Kalıtsal hemokromatoz için tipik olarak bir kişinin düzenli olarak flebotomi yaptırması önerilmektedir.

Alınan kan miktarı ve onu ne sıklıkta alındığı, bir kişinin yaşına, sağlığına ve ferritin seviyelerine bağlı olarak değişebilir. İlk başta, kişi ferritin seviyeleri normale dönene kadar haftada yaklaşık 500 ml kan alınabilir.

Bu kişilerin normal kan ferritin seviyelerini korumak için sürekli olarak tedaviye ihtiyacı olacaktır.

Ferritin seviyesinin yükselmesine neden olan diğer koşulları olanlar, nedene bağlı olarak, ilaç veya ek tedaviler alabilirler.

  • Yapılan bir araştırmada; Aşırı demir yüklenmesi, insülin direnci ve tip 2 diyabet riskini arttırır; Bununla birlikte, ikisini birbirine bağlayan kesin mekanizmalar hala bilinmemektedir.
  • Serum ferritin düzeylerinin insanlarda metabolik sendromun varlığını veya yokluğunu tahmin edebileceğini ve kan glikozu düzenleyici olan adiponektin (yağ hücrelerinin ürettiği protein) ifadesiyle ters ilişkili olduğunu bildirdi
  • Adipositlerin demir ile tedavisi adiponektin seviyelerini düşürerek, adipositlerin besin ve demir saptamada merkezi bir rol oynadığını gösterir. Ayrıca, insan hastalarda serum ferritin seviyelerinin azaltılması insülin duyarlılığını ve glukoz toleransını arttırdı. Bu çalışma, adipositlerin metabolik hastalıklarda önemini vurgulamakta ve diyabet için olası bir tedavi olarak demirin azaltılmasına işaret etmektedir.
19230cookie-checkÇabuk Yoruluyor musunuz?

0 0 vote
Article Rating

Yazar hakkında

Doç. Dr. Mustafa SAYGIN administrator

Doç. Dr. Mustafa SAYGIN Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Temel Tıp Bilimleri Bölümü Fizyoloji Ana Bilim Dalı ISPARTA 2019.

Subscribe
Bildir
0 Yorum
Inline Feedbacks
View all comments
0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x
Daha fazla Anemi, Demir, Demir Eksikliği Anemisi, Ferritin
B12 Vitamininiz (Siyanokobalamin) ne durumda?

B12 Vitamininiz (Siyanokobalamin) ne durumda? B-12 Vitamini diğer tüm B...

Kapat