Aylık arşiv 29 Aralık 2020

ileDoç. Dr. Mustafa SAYGIN

Temaslı Takibi, Salgın Yönetimi, Evde Hasta İzlemi ve Filyasyon (7 Aralık 2020)

Ne Güncellendi!!!

 

1.3. Yakın Temaslı ve Temaslı Tespitinde Yapılması Gerekenler:
1.3.1. Yakın Temaslı (Yüksek Riskli)
» Temaslı algoritmalarına uygun olarak izole edilir.
» Ekipler tarafından izolasyon ve izolasyon kuralları ile ilgili sözlü olarak
bilgilendirilir, izolasyon kuralları hakkında hazırlanan broşür veya yazılı
onam formu verilir.
» Ekipler tarafından kullanılmakta olan FITAS program üzerinden bilgilendirme
linki gönderilir ve sms onay kodu alınır. Akıllı telefonu olmayan veya internet
çekmeyen yerlerde kişilere ise iki nüsha yazılı onam formu imzalatılır ve bir
nüshası alınır.
» Bu kişiler izolasyon süresince belirlenen aralıklarla telefon ile takip edilir.
» Yapılan takip sırasında kişiler hastalığa dair semptomlar açısından (ateş,
öksürük, ishal, tat ve koku kaybı, ve/veya solunum yolu semptomları)
değerlendirilir. Gerekli görülen durumlarda izole oldukları yerde ziyaret
edilerek değerlendirme yapılabilir.
1.3.2. Temaslı (Düşük riskli) temas
» Maske ile çalışmaya devam ederek 10 gün boyunca kendilerini COVID-19
semptomları açısından takip etmeleri konusunda bilgilendirilir.
» Bu kişiler ev ortamı/iş ortamı dahil olmak üzere normal yaşantılarına
maske takarak, fizik mesafe ve sık sık el yıkama kurallarına uyarak devam
edebileceklerdir.
1.3.3. Yakın temaslı veya temaslı kişilerde
» Yakın temaslı kişilerde takip süreleri içerisinde COVID-19 semptomları
gelişirse filyasyon ekiplerince numune alınması sağlanır, yakın temaslı
semptomları nedeniyle hastaneye başvurmak isterse tıbbi maske takarak
sağlık kurumuna başvurması sağlanır.
» Temaslılarda COVID-19 semptomları gelişirse tıbbi maske takarak sağlık
kurumuna başvurması sağlanır.
1.4. Yakın temaslılarda karantinanın sonlandırılması
Yakın temaslılar 10 gün boyunca karantinada kalır. Karantina dönemi süresince
herhangi bir semptom gelişmeyen kişilerin karantinası, PCR yapılmaksızın, 10.
günün sonunda biter. Ancak bu kişiler toplumda uyulması gereken tedbirlere
devam ederler.

Rehberin tamamını okumak ve indirmek için tıklayınız.

 

ileDoç. Dr. Mustafa SAYGIN

Koronavirüs: Moleküler ve Klinik Yaklaşım

Koronavirüs ailesinden olan şiddetli akut solunum sendromu koronavirüs 2 (SARS-CoV-2), 2019 Aralık ayının sonunda Çin’in Wuhan kentinden başlayarak hızla tüm dünyaya yayılmıştır. Dünya Sağlık Örgütü tarafından “küresel salgın” olarak ilan edilen ve kaynağı henüz netlik kazanmamış olan virüsün en önemli özelliği hızlı bir şekilde damlacık yoluyla yayılmasıdır.

Bu özelliği sayesinde kısa süre içerisinde geniş kitleleri etkilemiş ve dünyanın birçok ülkesinde binlerce ölüme neden olmuş, olmaya da devam etmektedir.
Koronavirüsler insanları ve çeşitli hayvan türlerini enfekte edebilen RNA virüsleridir. Koronavirüslerin alfa, beta, gamma ve delta olmak üzere dört farklı cinsi vardır. Alfa ve beta koronavirüs insanları enfekte edebilirken, gamma ve delta koronavirüs sadece hayvanları enfekte edebilmektedir.

COVID-19 hastalığına sebep olan “SARS-CoV-2” adlı yeni tip koronavirüs canlıların vücuduna göz, burun veya
ağız yoluyla girmekte ve organizmaya giren virüs akciğer gibi solunum yolunda bulunan “ACE2 reseptörü” aracılığıyla hücrelere yapışmaya çalışmaktadır. SARS-CoV-2’nin neden olduğu hastalık Koronavirüs hastalığı-19 (COVID-19) olarak adlandırılmıştır. COVID-19 ismi “CO” ve “VI” koronovirüsten, “D” ingilizcede hastalık anlamına gelen “disease” kelimesinden, 19 ise vakaların görülemeye başlandığı 2019 yılından gelmektedir.
Bu kitapta COVID-19 hastalığının farklı boyutları çok değerli öğretim üyelerimiz tarafından kaleme alınmıştır.

Tüm yazarlarımıza, bu zor ve stresli dönemde verdikleri katkılarından dolayı teşekkür ediyor, kitabımızı COVID-19 ile savaşırken kaybettiğimiz tüm sağlık çalışanlarına adıyoruz…

Kitabı okumak ve indirmek için tıklayınız.

ileDoç. Dr. Mustafa SAYGIN

Koronavirüs Aşıları

ÇİN AŞISI SİNOVAC BİLİMSEL VERİLERİ

 

Ülkemize Çin aşısı gelecek, aşı ile ilgili faz I ve faz II çalışmalarının sonuçları Lancet’te yeni yayınlandı. Bu aşamada Sinovac’ın yan etkilerine ve serolojik konversiyonlarına bakılmış. Çalışma Çin’de yapılmış, aşının 3µg ve 6 µg 2 dozu denenmiş, aşı da adjuvan olarak 0,5 ml alimünyum hidroksit kullanılmış.
Toplam 743 hasta aşılanmış, bunların 143 faz I den 591 faz 2 den gelen bireylerden oluşmuş.

Yan etkiler genelde hafif(injeksiyon yerinde şişme -ağrı-kızarıklık) ve 48 saatte geçmiş, yan etkiler diğer aşılardan pek farklı çıkmamış.

Serolojik cevaplar 0 ve 14. Gün aşılamadan 14 ve 28. gün bakılmış, nötralizan antikorlar 14 .günde 3 µg aşı grubunda 6µg aşı grubunda % 92 ye % 98 ,28 gün sonra nötralizan antikorlar 3µg aşı grubunda % 97, 6 µg grubunda ise % 100 olarak bulunmuş.

Ancak aşı ile elde edilen nötralizan antikor düzeylerine bakıldığında Covid geçiren hastalardan daha düşük düzeyde bulunmuş,( Covid geçirenlerde antikor cevabı 167 iken aşı grubunda 23,8 veya 65 GMT çıkmış) öte yandan RNA aşılarının( Pfizer-Biontech ve Moderna’nın aşıları) antikor düzeyleri covid geçirenlerle aynı hatta daha yüksek olarak çıkmış. Bu kafalarda bir soru işareti olarak kalmakta. Bunun cevabını halen devam eden Faz III a sonuçları verecek. Bilindiği üzere her iki RNA aşısı faz III çalışmalarında etkinliği % 90 ın üzerinde açıkladılar, henüz Sinovac ‘ın faz III çalışmasının preliminer sonuçları açıklanmadı.
Ancak araştırıcılar bu düşük antikor titresinde dahi aşı koruyucudur diyorlar, bunu 3 sebebe bağlıyorlar
1-Diğer virüs aşıları varicella ve enterovirus aşılarında da düşük nötralizan antikora rağmen koruma sağlamıştır.
2-Araştırıcıları kendi maymun çalışmalarında 1/24 titrede antikor titresi SARS-2 ye koruma sağlamış.
3-Çalışmalar Covid geçiren hastalarda zamanla antikor titresinin düştüğünü ancak hafıza hücreleri il reinfeksiyonun çok nadir olarak olduğu görülmüştür.

Bu soruların cevabını halen 3 ülkede(Brezilya (NCT04456595), Endonezya (NCT04508075), ve Türkiye (NCT04582344).) sürmekte olan faz III çalışmalarının sonucu verecektir.

Çalışmanın henüz T hücre cevaplarına bakmamış olması, Faz ı ve Faz II çalışmalarında antijen miktarının değiştirilmesi( spike proteinin artırılması) çalışmanın problemleri olarak sunulmaktadır.

Umarız Faz III çalışmasında etkinliği diğer RNA aşıları gibi çıkar.

https://www.thelancet.com/journals/laninf/article/PIIS1473-3099(20)30843-4/fulltext
İşin ÖZETİ.Sinovac ücretsiz diğerleri tercihinize bağlı…VACCINE COVİD19

1️⃣FİRMA MENŞEİ

1) Biontech /pfizer Aşısı – Almanya / ABD
2) Sputnik V Aşısı – Rusya
3) Moderna Aşısı – ABD
4) Oxford / Astra Zeneca Aşısı – İngiltere / İsveç
5) Sinovac Aşısı – Çin

2️⃣AŞI ÜRETİM TEKNOLOJİSİ

1) Biontech / Pfizer Aşısı – RNA Tabanlı
2) Sputnik V Aşısı – Viral Vektör
3) Moderna Aşısı – RNA Tabanlı
4) Oxford / Astra Zeneca Aşısı – Viral Vektör
5) Sinovac Aşısı – Geleneksel

Geleneksel Aşı: Geleneksel aşılarda enfeksiyona sebep olan virüsler, zayıflatılarak ya da etkisizleştirilerek vücuda enjekte ediliyor, böylelikle vücut, kendisine zarar veremeyecek hale gelen virüse karşı bağışıklık kazanmayı öğreniyor.

RNA Tabanlı Aşı: RNA tabanlı aşılarda ise virüsün tamamı yerine, genetik bilgisini taşıyan RNA zincirinden kritik bir kısım vücuda enjekte ediliyor.

Viral Vektör Aşı: Viral vektör aşılarında da yine gen teknolojisi kullanılarak, virüsün taşıdığı genetik materyalin bir kısmı, başka bir virüs içine yerleştiriliyor ve vücuda enjekte ediliyor.

3️⃣AŞI ÜRETİM KAYNAĞI

1) Biontech / Pfizer Aşısı – Sentetik kod ( Aşı, kişinin koluna enjekte edildiğinde kas hücreleri, virüsü imal etmeye başlıyor )

2) Sputnik V Aşısı – Canlı Hücre ( Virüsün taşıdığı genetik materyalin bir kısmı, başka bir virüs içine yerleştiriliyor ve vücuda enjekte ediliyor. )

3) Moderna Aşısı – Sentetik kod ( Aşı, kişinin koluna enjekte edildiğinde kas hücreleri, virüsü imal etmeye başlıyor )

4) Oxford / Astra Zeneca Aşısı – Canlı Hücre ( Virüsün taşıdığı genetik materyalin bir kısmı, başka bir virüs içine yerleştiriliyor ve vücuda enjekte ediliyor. )

5) Sinovac Aşısı – İnaktif virüs ( Tavuk Yumurtası vasıtasıyla çoğaltılan inaktif virüs enjekte ediliyor)

4️⃣AÇIKLANAN BAĞIŞIKLAMA ORANLARI

1) Biontech / PfiZer Aşısı – %95
2) Sputnik V Aşısı – %92
3) Moderna Aşısı – %95
4) Oxford / Astra Zeneca Aşısı – %70
5) Sinovac Aşısı – %90

5️⃣SAKLAMA KOŞULLARI

1) Biontech / Pfizer Aşısı: -70° (6 ay) / 4° (1 hafta)
2) Sputnik V Aşısı: 4° (6 ay)
3) Moderna Aşısı: -20° (6 ay) / 4° (30 gün)
4) Oxford / Astra Zeneca Aşısı: 4° (6 ay)
5) Sinovac Aşısı: 2-8° arası (3 yıl)

6️⃣DOZ BAŞINA MALİYET

1) Biontech / Pfizer Aşısı: 19,5 $
2) Sputnik V Aşısı: 10 $
3) Moderna Aşısı: 25-37 $
4) Oxford / Astra Zeneca Aşısı: 3 $
5) Sinovac Aşısı: 29 $ (Çin’de şuanki fiyatı) Yurtdışı fiyatının 13-15 $ olması bekleniyor

7️⃣UYGULAMA ŞEKLİ

1) Biontech / Pfizer Aşısı: 28 gün ara ile 2 doz
2) Sputnik V Aşısı: 21 gün ara ile 2 doz
3) Moderna Aşısı: 28 gün ara ile 2 doz
4) Oxford / Astra Zeneca Aşısı: 28 gün ara ile 2 doz
5) Sinovac Aşısı: 14 gün ara ile 2 doz

 

Prof.Dr.Sedat Kadanalı

 

ileDoç. Dr. Mustafa SAYGIN

TÜSAD Pandemi Kısıtlamaları Bilgilendirmesi

Dışarıda buluşmak yasak diye misafirliklerin artması bulaş riskini yükseltir!

 

Son yapılan düzenleme ile hafta içi günler 21’den sonra ve Cuma akşam 21.00 ile Pazartesi sabah 05.00 arası sokağa çıkmak yasaklandı. Yani sokağa, sadece hafta içi günler 05.00-21.00 saatleri arası çıkmak serbest olacak. Bu değişiklikler sonrası vatandaşlarımızın dikkat etmesi gereken bazı temel noktaları belirtmek istiyoruz.

Kış mevsiminin başladığı bu aylarda hava sıcaklıkları da düşmeye başladı. Özellikle vatandaşlarımızı soğuk hava konusunda uyarmak istiyoruz. Unutulmamalıdır ki, soğuk havanın bir etkisi de vücut direncini düşürmesi. Bu nedenle sonbahar ve kış aylarında zatürree görülme sıklığı artıyor. Grip ve nezleye yol açan mikroplar da soğuk havalarda daha kolay yayılır ve insandan insana bulaşırlar. Bu yüzden dışarı çıkarken önlemlerimizi almalı, kendimizi sıcak ve korunaklı tutacak kıyafetlerle dışarı çıkmalıyız.

Ama asıl unutulmaması gereken nokta,  bu tür hastalıkların insandan insana bulaşmasının ve hasta olmamıza yol açmasının temel nedenlerinden birisi, soğuk hava değil, yaşadığımız evi, çalıştığımız iş yerini iyi havalandırmamaktır.  Havalandırılmayan ortamlarda bulunan ve hızlıca çoğalan mantarlar, bakteriler ve virüsler sağlığımızı olumsuz yönde etkileyebilir. Evde daha çok zaman geçireceğimiz bu günlerde evlerdeki havayı sürekli olan yenilemek, havanın tazelenmesini sağlayarak nem oranını da düşürür. Odalar her gün, birkaç  kez en az 30 dakika havalandırılmalıdır. Bu önlemler Coronavirus de dahil olmak üzere virüslerin evde barınmasına daha fazla engel olacaktır.

Pandemi döneminde önemli konulardan birisi de bağışıklık sistemini güçlü tutmak. Bağışıklık sistemimiz ne kadar kuvvetli olursa virüs ve bakterilerle vücudumuzdan o kadar uzak durur ve enfeksiyon durumunda ise hastalığın beklenenden daha hafif geçmesini sağlayabilir. Güçlü bir bağışıklık sistemi için, düzenli uyku ve beslenme şart. Günde ortalama 7-9 saat uyumaya ve uyku düzeninizi bozmamaya özen göstermeli, alkol tüketmek, geç saatlerde yemek yemek gibi uyku kalitesini olumsuz etkileyecek olan etkenlerden de mümkün olduğunca kaçınılmalıdır. Gıda seçimi olarak; hazır gıdalardan, gazlı içeceklerden bu süreçte mümkün ise uzak durulması, meyve-sebze gibi vitamin, mineral içeriği yüksek, antioksidan özelliği de olan besinlerin ihmal edilmemesi önemlidir. Bağışıklık sistemini güçlü kılabilecek, bağırsak floramızı güçlendirecek doğal yoğurt, ayran, kefir gibi probiyotiklere de sofralarımızda daha fazla yer verebiliriz. Bol su içmek, kilo almamaya dikkat etmek diğer önemli öneriler olarak sıralandırılabilir. Düzenli fiziksel aktivite hem bağışıklık sistemini güçlendirecek hem de uyku kalitesini geliştirecektir. Bu nedenle evde ve dışarı çıkmanın serbest olduğu saatlerde hafif egzersizler ile vücudumuzu dinç tutabiliriz.

Evimizde olası bir koronavirüs tehlikesini önlemek için almamız gereken bazı önlemler bulunmaktadır. İhtiyaçlar doğrultusunda dışarı çıkıldığı durumlarda eve her dönüşte dezenfekte olunması bu kuralların başında gelmektedir. Dışarıda giyilen kıyafetler eve gelindiğinde çamaşır makinasında yıkanmalıdır. Evde ortak kullanılan kapı kolları, tuvalet gibi yerler günde bir kez dezenfektan kullanılarak silinmelidir.  Dışarıdan gelen kargo ve siparişler balkon gibi açık alanlarda açılmalı, ambalajı dışarıda bırakılmalı ve paket teması sonrası eller sabunlu su ile yıkanmalıdır.

Son yasaklar, evlerde insanların topluluk şeklinde insanların bir araya geleceği etkinliklerin yapılmasını da kapsamaktadır. Son günlerde ne yazık ki dışarıda buluşamayan ailelerin evlerde çok sık bir araya geldikleri ve birbirlerine virüsü bulaştırdıklarına şahit olmaktayız. Pandeminin en zor günlerini, hasta sayısının en yüksek olduğu zamanları yaşarken en yakınımız dahil herkesin enfeksiyon taşıma ihtimali olduğu unutulmamalıdır. Bu yüzden çok zorunlu değil ise, yaşadığınız eve misafir kabul etmeyin, başkalarının evine ziyarete gitmeyin. Ev dışına işi gereği veya başka nedenler ile çıkan kişilerin evde diğer aile fertlerine karşı sosyal mesafeyi koruması, evde kullanılan ortak alanlara dikkat edilmesi, gerekli durumlarda maske veya eldiven kullanılması bulaş riskini aza indirgeyecektir.  “Hayatın eve sığabileceğini” unutmamalı, geçirdiğimiz bu zor günleri bir an önce geride bırakmak için “maske-mesafe-hijyen” kurallarına mutlaka uymalıyız.

Hepinize sağlıklı günler dileriz.

 

Türkiye Solunum Araştırmaları Derneği (TÜSAD)